Κυριακή, 30 Νοεμβρίου 2014

Ανάλυση Χιονιάδων Λάρισας (1955-2014).

Η παρούσα ανάλυση αφορά τους επιβεβαιωμένους χιονιαδες που επηρέασαν την πόλη της Λάρισας την περίοδο 1955-2014. Με τον όρο χιονιάς εννοούμε την χιονοστρωση τουλάχιστον 5εκ χιονιού και την διατήρηση του για τουλάχιστον μια ημέρα σε γρασίδι σε ανοιχτό χώρο μακριά από κατοικίες , δρόμους και κτήρια. Τα στοιχεία διασταυρώθηκαν από πολλές πηγές όπως εφημερίδες , αναλυτικά metar ανα ώρα ή ανα οποιοδήποτε άλλο χρονικό διαστήματα ήταν δυνατό μέσω του αρχείου από το σταθμό της ΕΜΥ στη Λάρισα , χάρτες από το αρχείο του NCEP κτλ. Το ύψος χιονιού είναι το μικρότερο δυνατό σύμφωνα με το ύψος υετου σε χιλιοστά αλλά και τις αναφορές των εφημερίδων της εποχής. Έτσι είναι σίγουρο ότι αποφεύγουμε υπερβολές που υπάρχουν σε άλλες παρόμοιες εργασίες και δίνουμε μια πιο ρεαλιστική εικόνα των χιονοπτώσεων και χιονοστρωσεων στην Θεσσαλική πρωτεύουσα. Για την περίοδο 1979-2014 τα στοιχεία είναι πιο ακριβή ενώ για την περίοδο 1955-1978 είναι κατά προσέγγιση και πιθανόν να έχουν χαθεί κάποια λίγα χιονο επεισόδια.

Στο πρώτο διάγραμμα βλέπετε τα επεισόδια χιονιού ανα έτος για όλη την περίοδο 1955-2014.

Οι περισσότεροι χιονιαδες σημειώθηκαν το 1987 με 5 και μάλιστα οι 4 μέσα σε ένα μήνα στον ιστορικό Μάρτιο. To 1963 και το 2001 στη συνέχεια είχαμε 2 χρόνιες με 4 χιονιαδες και μάλιστα σημαντικούς ειδικά το 2001. Φαίνεται ότι σε βάθος χρόνου υπήρξε μια πιο ακραία συμπεριφορά με χρονιές χωρίς καθόλου χιονιαδες και χρόνιες που σημειώθηκαν πάνω απο 2. Το βασικό συμπέρασμα βέβαια είναι οτι υπάρχει μείωση των χιονιαδων σε βάθος χρόνου. O μέσος όρος είναι ενας χιονιας των 5 εκατοστων κάθε 1,1 χρονια. Δηλαδή σχεδόν κάθε χρόνο έχουμε μια χιονοκακοκαιρια που στρώνει χιόνι 5εκ και πάνω. Στην πραγματικότητα το μοτίβο έχει αλλάξει κάπως τα τελευταία χρόνια με χρόνιες χωρίς κανένα χιονιά και χρονιές που έχει 2 ή και περισσότερους.

Στο επόμενο διάγραμμα φαίνεται η κατανομή των χιονιαδων ανα μήνα όλα αυτά τα χρόνια.

Είναι εντυπωσιακό του ότι οι 3 χειμερινοί μήνες έχουν το ίδιο ακριβώς πλήθος χιονιαδων 14 με 15 δηλαδή. Ο Δεκέμβρης πάντως είναι αυτός που έστω και οριακά κατέχει την πρώτη θέση με 15 χιονιαδες τα τελευταία 60 χρόνια. Έτσι γίνεται βεβαιότητα η εντυπώση ότι αυτό το μήνα έχουμε τους σημαντικότερους χιονιαδες στην πόλη μας.

Στο επόμενο σχήμα μπορούμε να δούμε και το μέσο ύψος σε εκατοστά του χιονιού κάθε ενός από τους χιονιαδες που σημειώθηκαν κάθε ένα μήνα.
Εδώ γίνεται ακόμα πιο εντυπωσιακό το γεγονος οτι ο Δεκέμβρης είναι ο μηνας με το μεγαλυτερο ύψος χιονιού αφου οι χιονιαδες του δινουν κατα μεσο ορο 20 εκατοστά φρεσκου χιονιού. Στη συνέχεια ο πιο κρυος μηνας του χρονου ο Ιανουαριος δινει 16 εκατοστά χιονιού ενω ο Μαρτιος ακολουθει με 12 εκατοστά χιονιου και ο Φλεβαρης στο τελος δινει κατά μεσο ορο 11 εκατοστά χιονοπτωση στην πολη της Λαρισας. Τον Απριλιο σημειωθηκε ενας μονο χιονιας και ετσι τα 5 εκ δεν ειναι αντιπροσωπευτικη μεση τιμη και δεν πρεπει να καταμετρηθει.

Ενα ακομα διάγραμμα που δειχνει την δυναμικοτητα των χιονιαδων ειναι η διαρκεια αυτων.

Ο Δεκέμβρης και σε αυτη τον δεικτη ειναι ο μηνας που το χιόνι παραμενει στο εδαφος για περισσοτερες ημερες δηλαδή 8,1 ημερες. Τον Ιανουαριο έχουμε 5,4 ημερες χιονοστρωσης και τον Φλεβαρη 4,5 ημερες. Τελος τον Μάρτιο παρολο που χιονιζει πιο πολυ από τον Φλεβαρη το χιόνι δεν μπορει να διατηρηθει πανω από 3 ημερες στο εδαφος.


Πρεπει να διευκρυνιστει ότι όλα τα παραπανω διαγράμματα αφορουν τους χιονιαδες(δηλαδή τις ημερες που στρωθηκε χιονι 5εκατοστων και πανω) και οχι ολες τις μερες χιονοπτωσης κατα τις οποιος δεν εστρωσε χιόνι ή σημειωθηκε χιονονερο. Μπορει να θεωρηθουν πολυ μεγαλες οι παραπανω τιμες οποτε η διευκρυνηση λυνει καθε απορια.

Τελος αν θελήσουμε να ξεχωρίσουμε τους πιο δυνατούς χιονιαδες θα μπορούσαμε να πούμε :

1-5/2/1956  χιονιας μέτριας διάρκειας με πάνω από 40εκ χιονοστρωσης και 13ημερες διαρκεια αυτης. Ελάχιστη θερμοκρασία περιόδου -9,5οC. Ολικός παγετός για 7 συνεχόμενες ημερες.

1-5/12/1957 χιονιας μέτριας διάρκειας με πάνω από 45εκ χιονοστρωσης και 12ημερες διαρκεια αυτής. Ελάχιστη θερμοκρασία περιόδου -14,0oC. Ολικός παγετός για 3 συνεχομενες ημερες.

23-30/1/1963 χιονια μεγάλης διάρκειας με πάνω από 50εκ χιονοστρωσης και 14ημερων διαρκεια αυτής. Ελάχιστη θερμοκρασία περιόδου -10,6oC. Ολικός παγετός για 6 συνεχομενες ημερες.

7-10/1/1966 χιονιας μέτριας διάρκειας με πάνω απο 40εκ χιονοστρωσης και 12ημερων διαρκεια αυτής. Ελάχιστη θερμοκρασία περιόδου -17,0oC. Ολικός παγετός 3 ημερες με μια μέρα οριακά πάνω από το μηδέν.

10-12/1/1968 χιονιας μέτριας διάρκειας με πάνω από 60 εκ χιονοστρωσης και 25 ημερών διαρκεια αυτής. Μάλιστα σύμφωνα με τα μεταρ του αεροδρόμιο της Λαρισας είναι η μεγαλύτερη σε διαρκεια συνεχόμενη χιονοπτωσης στην πόλη με πάνω από 55 ώρες. Ελάχιστη θερμοκρασία περιόδου -21,6oC. Ολικός παγετός για 5 ημερες με μια μέρα οριακά πάνω από το μηδέν.

4-17/3/1987 χιονιας πολυ μεγάλης διάρκειας με πάνω από 70εκ χιονοστρωσης και διαρκεια 12ημερων αυτής. Σημειώθηκαν στις 10-11/3/1987 περίπου 30 ώρες συνεχόμενης χιονοπτωσης. Ελάχιστη θερμοκρασία περιόδου -7,0oC.

16-17/12/1988 χιονιας μέτριας διάρκειας με πάνω από 70εκ χιονοστρωσης και διαρκεια 25 ημερών αυτής. Σημειώθηκαν περίπου 33 ώρες χιονοπτωσης με μια διακοπή 6 ωρών περίπου. Ελάχιστη θερμοκρασία περιόδους -17,5oC. Ολικός παγετός για 5 ημερες με 2 μερες οριακά πάνω απο το μηδέν.

16-21/12/2001 χιονιας μέτριας διάρκειας με πάνω από 50εκ χιονοστρωσης και διαρκεια 30 ημερών αυτής. Σημειώθηκαν περίπου 42 ώρες συνεχόμενης χιονοπτωσης. Ελάχιστη θερμοκρασία περιόδου -20,6oC. Ολικός παγετός για 7 συνεχόμενες ημερες.

Εχουν σημειωθει δηλάδη 8 μεγαλοι χιονιαδες σε διαρκεια 60 ετων , οποτε εχουμε εναν μεγαλο χιονια (πανω απο 40εκ χιονι και διαρκεια χιονοστρωσης τουλαχιστον 12 ημερες) ανα 7,5 χρονια περιπου.

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ -ΑΝΑΛΥΣΗ : Πανάκογλου Βασίλειος -Ερασιτέχνης μετεωρολόγος , Προγνώστης.

16 σχόλια:

  1. πολύ ωραία ανάλυση και προσπάθεια Βασίλη
    Έχω κι εγώ υπέροχες αναμνήσεις από χιονιάδες δυστυχώς όχι αναλυτικά καταγεγραμμένους.
    Πάντως έχω την αίσθηση ότι το κλίμα έχει αλλάξει οριστικά.Αν δεις στο αρχείο του GFS τι εισβολές υπήρχαν σχεδόν κάθε χειμώνα θα πάθεις shock.Καμιά σχέση μιλάμε για εισβολές διαρκείας συχνότατες και σοβαρές Τ850 -10 -15. Ομως πρέπει να ζήσουμε στο τώρα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Το εχω ελεγξει ολο το αρχειο και φαινεται η διαφορα της παλαιοτερης εποχης με το τωρα... Σε ευχαριστω πολυ για τα καλα σου λογια. Εχω εγκριση σχολιων για διαφορα τρολ που κυκλοφορουν γι αυτο και τωρα ανεβασα το σχολιο σου. Να ειμαστε καλα να βλεπουμε εστω και αυτα τα λιγα χιονια που πεφτουν αυτα τα χρονια...

      Διαγραφή
  2. Ανώνυμος1/12/14 20:56

    Η αλλαγή που συντελείτε με την ανασύσταση της Κάρλας ενδέχεται να επηρεάσει προς το θετικότερο (μεγαλύτερη και συχνότερη χιονόπτωση) το μικρόκλιμα της περιοχής?

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Οχι η μεχρι τωρα εμπειρια δειχνει οτι εχουμε μηδενικη βοηθεια στο θεμα χιονοπτωσεων. Η λιμνη ειναι το 1/3 της παλιας εκτασης πολυ κοντα στο Βολο και σε περιοχη που πρεπει να φυσηξει Νοτιοανατολικος για εχουμε αυτες τις ελαχιστες πιθανοτητες να υπαρχει ενα 1-2% αυξησης...Στη Λαρισα ομως χιονιζει με συστηματα απο Δυσμας και με ανεμο Δυτικο οποτε και αυτη η μικρη πιθανοτητα εξανεμιζεται.Μονο πολυ τοπικα στα 10κμ το πολυ μπορει να υπαρχει μια μικρη βελτιωσης-αυξηση αλλα και αυτη παντα κατω απο 2-3%.

      Διαγραφή
  3. Ανώνυμος24/12/14 00:23

    πολύ καλή προσπάθεια και χρησιμότατο αποτέλεσμα - μπράβο

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Ευχαριστω πολυ...Οντως ειναι μια πολυ καλη εικονα της Λαρισας οταν θελει να χωθει στα χιονια...

      Διαγραφή
  4. Ανώνυμος2/3/15 07:02

    Ποιος ηταν μεγαλυτερος χιονιας του 2010 η το 2012?

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. O χιονιας του 2010 ειναι και απο θεμα θερμοκρασιων αλλα και απο αποψη υψους χιονιου πιο δυνατος και πιο εντονος.

      Διαγραφή
  5. Ανώνυμος13/11/15 16:56

    εξαιρερτικο αρθρο που δειχνει το παθος κ την αγαπη σου για τις καιροεξελιξεις της περιοχης μας...αν κ πιστευω οτι απο τα τρικαλα που σου γραφω η διαφορα με την λαρισα σε χιοναδες τουλαχιστον ειναι μεγαλη...καποια στιγμη ισως μπορεσεις με λιγα λογια να μου εξηγησεις γιατι συμβαινει αυτο...καλο χιονοχειμωνα λοιπον...αλεξ

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Ευχαριστω πολυ Αλεξανδρε για τα καλα σου λογια. Ειναι στο μυαλο μου να κανω ενα αρθρακι με τις διαφορες Δυτικης και Ανατολικης Θεσσαλιας στις περισσοτερες των περιπτωσεων.

      Διαγραφή
  6. Καταπληκτική έρευνα Βασίλη. Με εντυπωσίασε η λεπτομέρεια στην ανάλυσή σου. Φοβάμαι όμως δύσκολα θα ξαναδούμε μεγάλους χιονάδες στη Λάρισα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Αν και ειναι σιγουρο οτι τα συστηματα που δινουν καλα χιονια στη Βορεια Ελλαδα ειναι πολυ λιγοτερα, ειμαι αισιοδοξος οτι τουλαχιστον στη Θεσσαλια δεν θα παψουμε να εχουμε χιονιαδες αξιολογους εστω και πιο αραια.

      Διαγραφή
  7. Βασίλη, αναμένουμε τη σύνοψή σου για τον φετινό χιονιά.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Γεια σου Νικο, βρισκεται σε αναλυση ολη η περιοδος 1955-2017 για βελτιωσεις , ανανεωσεις και πιθανα λαθη. Δυστηχως ειμαι μονος και πρεπει να τα βαλω ολα σε μια σειρα. Το συντομοτερο δυνατο θα γινει και η συνοψη.

      Διαγραφή
  8. κάποιες παρατηρήσεις για τα προαναφερθέντα:

    1) το σχόλιό σου της 14/11/15 πολύ εύστοχο και λίγο προφητικό. όντως είχαμε ένα χιονιά πιο "γεμάτο" για Θεσσαλία σχετικά με Β. Ελλάδα

    2) σε σημαντικά συστήματα από τη Δύση, νομίζω ότι Τρίκαλα και Λάρισα δε διαφέρουν σημαντικά στην ποσότητα χιονιού. φυσικά όσο δυτικότερα τόσο περισσότερο χιόνι (και λόγω γειτνίασης με την Πίνδο)

    3) το 2010 χιόνισε 16/12, γύρω στους 15-20 πόντους (Τρίκαλα) και έκανε 2-3 μέρες παγωνιά (Τmin = -8,4)

    4) το 2012 (1/2) είχαμε έως και μισό μέτρο, αλλά καθόλου παγωνιές. βροχές, θετικές θερμοκρασίες και ένα συμπληρωματικό χιόνι (5 - 10 cm) στις 10/2

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Νικο σιγα σιγα μεσω αποκομματων απο εφημεριδες και κλιματικων στοιχειων ειναι φανερο οτι τα χιονια της Θεσσαλιας δεν τα εχει η Μακεδονια σε καμμια περιπτωση. Εννοω την ποσοτητα ακομα και η Λαρισα ειναι μακραν μπροστα απο την Σαλονικα αλλα και αλλες πολεις. Τα Τρικαλα και η Καρδιτσα βεβαια βρισκονται στο τοπ των πεδινων περιοχων. Οτι στοιχεια βρισκεις για τη Δυτ Θεσσαλια με καποια αξιοπιστια βεβαια μπορεις να μου τα στελνεις ειτε εδω σαν μυνηματα ειτε στο e-mail μου. Σε ευχαριστω πολυ για τη συνεισφορα σου

      Διαγραφή